Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Nanorurki zamiast pasty
6 października 2007, 09:23Naukowcy z Purude University dowiedli, że wykorzystując węglowe nanorurki można wyprodukować materiał, który jest wyjątkowo dobrym przewodnikiem ciepła. Odkryty materiał należy do klasy TIM (Thermal Interface Material).
Mózg porusza ręką z pominięciem rdzenia
20 kwietnia 2012, 05:50Zespół z Northwestern University opracował technologię, która przekazuje sygnały z mózgu wprost do mięśni. Omijając rdzeń kręgowy, umożliwia poruszanie sparaliżowaną kończyną. Na razie rozwiązanie przetestowano na małpach.
Odkryto 1. molekularne etapy odrzucenia przeszczepu
26 czerwca 2017, 11:59Zespół ze Szkoły Medycznej Uniwersytetu w Pittsburghu i Uniwersytetu w Toronto odkrył 1. etapy molekularne, które prowadzą do aktywacji układu odpornościowego i ostatecznie odrzucenia przeszczepionego narządu.
Wielkie badania pokazują, jak zwierzęta reagują na obecność ludzi
27 maja 2026, 09:04Ekolodzy od dziesięcioleci dokumentują, jak fizyczne przekształcanie środowiska – urbanizacja, rolnictwo i infrastruktura transportowa – niszczą siedliska i spychają dzikie gatunki na margines. Jednak obok tego wymiaru istnieje drugi, znacznie trudniejszy do uchwycenia: dynamiczna, zmienna w czasie i przestrzeni obecność samych ludzi i pojazdów. Nowe badania opublikowane w czasopiśmie Science pokazują, że sam fakt naszej obecności w lesie, nawet bez jakiejkolwiek fizycznej ingerencji w środowisko, potrafi głęboko i mierzalnie zmienić zachowanie dzikich zwierząt.
Laser, który zabija wirusy
9 listopada 2007, 13:25Kong-Thon Tsen, profesor fizyki z Arizona State University i jego syn Shaw-Wei Tsen, student patologii z Uniwersytetu Johna Hopkinsa, opracowali nowy sposób zabijania wirusów. Stworzyli oni laser USP (Ultra-short Pulse), który emituje impulsy zbyt słabe, by uszkodzić komórkę ludzkiego organizmu, jednak podczas testów bez żadnego problemu zabijał wirusa mozaiki tytoniowej.
Zapalenie stawów - bolączka pliozaura
17 maja 2012, 05:52Zapalenie stawów jest zmorą wielu osób powyżej 55. r.ż. Okazuje się, że nie tylko ich, bo ślady tej samej choroby odnaleziono właśnie u pliozaura z późnej jury, który przez problemy ze stawem żuchwowym miał zniekształcony zgryz.
Fobia z obrzydzenia
13 lipca 2017, 12:06Niektórzy ludzie nie lubią skupisk prawie okrągłych kształtów, np. bąbelków w kremie na kawie czy otworków w gąbce. Wg psychologów z Uniwersytetu Kentu, tryfofobia może być nadmierną reakcją, powiązaną z głęboko zakorzenionym lękiem przed pasożytami i chorobami zakaźnymi.
Matematyka antyterrorystyczna
30 listopada 2007, 16:01Matematyk z California Institute of Technology (Caltech) wykorzystał teorię krat do stworzenia modelu idealnej komórki terrorystycznej. Jego prace przydadzą się do walki z terroryzmem, gdyż dzięki nim będzie wiadomo, które elementy struktury należy usunąć, by całość przestała funkcjonować.
Gdy rośnie wysokość, poprawia się pamięć
1 czerwca 2012, 17:05Ptaki żyjące na większych wysokościach mają lepszą pamięć przestrzenną (i większy hipokamp) niż przedstawiciele tego samego gatunku, którzy jeśli mierzyć w linii prostej, zamieszkują blisko, ale niżej położone rejony.
